Australijska kompanija Northstone Resources, čije se akcije kotiraju na berzi, stavlja Srbiju u središte svoje strategije rasta u sektoru zlata i bakra, usmeravajući pažnju investitora izvan već etabliranog rudarskog kompleksa Bor ka novoj generaciji istraživačkih i razvojnih projekata.
Kompanija, ranije poznata kao MinRex Resources, ove nedelje je počela da posluje pod nazivom Northstone Resources, uz berzansku oznaku NRL, nakon spajanja sa kanadskom kompanijom Electrum Discovery početkom ove godine.
Spajanjem su u okviru grupe koja se kotira na australijskoj berzi objedinjena dva značajna projekta u Srbiji — projekat zlata i srebra Tlamino na jugu zemlje i projekat bakra i zlata Timok East u blizini Bora.
Northstone navodi Srbiju kao trenutno glavno područje svojih razvojnih i istraživačkih aktivnosti, čime je značaj zemlje za vrednovanje kompanije znatno veći nego što bi bio slučaj sa uobičajenom jurisdikcijom za istraživanje ležišta u ranoj fazi razvoja. (Australijska berza hartija od vrednosti)
Najnapredniji projekat u portfoliju kompanije je Tlamino.
Projekat obuhvata više od 400 kvadratnih kilometara, kroz dve odobrene dozvole za geološka istraživanja i tri podneta zahteva za izdavanje dozvola, duž srpsko-makedonskog metalogenetskog pojasa.
Ležište Barje sadrži procenjene resurse kategorije infered od oko 7,1 milion tona rude sa sadržajem od 2,9 grama zlata-ekvivalenta po toni, što odgovara približno 670.000 unci zlata-ekvivalenta.
To uključuje oko 570.000 unci zlata i 8,8 miliona unci srebra.
Neposredna strategija Northstonea nije ograničena na dodatna istraživanja na potpuno novim lokacijama.
Kompanija namerava da poveća stepen pouzdanosti postojeće procene resursa na ležištu Barje putem dopunskog bušenja unutar već istraženog područja, da ispita mogućnost proširenja ležišta bušenjem izvan poznatih granica i da potom istraži dodatne ciljne zone duž strukturnog koridora Barje–Liska.
Preliminarna procena ekonomske opravdanosti iz 2021. godine već je razmatrala mogućnost eksploatacije Barja kao konvencionalnog površinskog kopa zlata i srebra.
Northstone sada planira da ažurira tehničke i ekonomske studije projekta, uzimajući u obzir nova geološka istraživanja i uslove na tržištu metala, koji se značajno razlikuju od onih u vreme izrade prethodne procene. (Northstone Resources)
Time se Tlamino svrstava u drugačiju investicionu kategoriju u odnosu na projekte koji se zasnivaju isključivo na spekulativnim istraživačkim dozvolama.
Ključne naredne faze sve više će obuhvatati povećanje pouzdanosti procene resursa, ažuriranje ekonomske opravdanosti, izradu dokumentacije o uticaju na životnu sredinu, pribavljanje dozvola u Srbiji i, na kraju, utvrđivanje da li projekat ima uverljiv put ka studiji izvodljivosti i obezbeđivanju finansiranja.
Drugi projekat kompanije u Srbiji nudi rizičniju, ali potencijalno značajniju istraživačku priliku.
Timok East nalazi se na oko 2 km od rudnika bakra Veliki Krivelj i 5 km od rudarskog kompleksa Bor, što istražne dozvole pozicionira unutar jednog od najproduktivnijih evropskih rudarskih područja za bakar i zlato.
Geofizička istraživanja identifikovala su dve provodne zone na dubini od približno 250 do 550 metara ispod površine. Northstone smatra da bi one mogle ukazivati na intruzivne ili hidrotermalne sisteme povezane sa skrivenom porfirnom mineralizacijom bakra i zlata.
Kompanija planira dodatno modelovanje i rangiranje istražnih ciljeva pre početka prvih dijamantskih bušenja.
Timok East je ranije izabran za program Xplor kompanije BHP, što projektu pruža dodatnu tehničku potvrdu, iako komercijalno značajno otkriće još nije dokazano. (Northstone Resources)
Za Srbiju je značaj ove investicije u strukturi rudarskog kapitala.
Domaćim sektorom bakra dominiraju velike operacije kompanije Zijin u okolini Bora i na području Čukaru Peki. Northstone predstavlja drugačiji segment rudarskog tržišta kapitala: berzanski kapital namenjen istraživanju, spreman da finansira bušenje i razvoj resursa pre nego što rudnik bude uspostavljen.
To je važno zato što uspešne rudarske jurisdikcije moraju da imaju niz projekata koji se kreću od početnih geoloških istraživanja, preko definisanja resursa, studija izvodljivosti, finansiranja i izgradnje, sve do proizvodnje.
Tlamino i Timok East nalaze se na različitim tačkama tog razvojnog puta.
Tlamino već ima definisane resurse plemenitih metala i ranije sprovedene ekonomske analize, dok Timok East pruža izloženost potencijalu novih otkrića u blizini već razvijenog rudarskog područja bakra.
Preimenovana kompanija Northstone tako praktično ulaže značajan deo svoje strategije u geološki potencijal Srbije.
Da li će se ta opklada pretvoriti u još jedan rudnik u Srbiji, pre svega će zavisiti od rezultata bušenja i postupaka izdavanja dozvola, a ne od promene korporativnog imena. Ipak, pošto se Tlamino vraća aktivnijim razvojnim radovima, a Timok East približava fazi pripreme ciljeva za bušenje, Srbija je postala glavno tržište na kojem će Northstone proveriti svoju ambiciju da izgradi veću evropsku platformu za zlato i bakar.
